W krainie sorterów

Rośnie rola automatycznych urządzeń sortujących.

Automatyzacja może także obejmować strefę przyjęć. Wózki na których znajdują się pojemniki z przesyłkami, są rozładowywane bez udziału człowieka.

Współczesna logistyka to między innymi liczne działania zmierzające do automatyzacji procesów. Zastępowanie człowieka maszyną staje się powszechne w przypadku wszystkich powtarzalnych i nieskomplikowanych czynności, minimalizując ilość pomyłek, zwiększając wydajność i obniżając (w dłuższym okresie czasu) koszty. Wśród nowoczesnych rozwiązań są zarówno te proste – służące do rejestracji czy identyfikacji ładunków i przesyłek, poprzez urządzenia transportu poziomego i pionowego, aż po kompletne systemy organizacji pracy i zarządzania. Wśród tych ostatnich coraz większą popularność zyskują automatyczne sortery.

Logistyka XXI wieku

Codziennie miliony dóbr transportowane są dookoła świata. Telezakupy, eCommerce, transakcje dokonywane przez internet, coraz krótsze cykle życia produktów – to wszystko sprzyja zwiększaniu zapotrzebowania na punktualne, szybko realizowane transporty. Logistyka wymagająca wysokiej wydajności wymaga także efektywnych systemów sortowania. Do historii przechodzą paczki sortowane ręcznie – wydajność takiego rozwiązania to bowiem nie więcej niż około 1 000 przesyłek na godzinę. Rozwiązaniem dla logistyki wysokiej efektywności stają się zautomatyzowane sortery – dające dziś możliwości sortowania kilkunastu tysięcy przesyłek w ciągu godziny. Sytuacja której jesteśmy dziś świadkami wynika ze zmian w centrach dystrybucji i dostaw. Malejące wielkości przesyłek spotykają się ze stale wzrastającą ich liczbą i wartością. Duża liczba przesyłek, w połączeniu ze skrajnie skróconym czasem dostaw potrafi powstrzymać najlepszych. To sprawa, że regulacje i mechanizmy dla logistyki XXI wieku są nowe i zupełnie inne – tłumaczy Heinrich Droste, dyrektor zarządzający Interroll Automation Sinsheim.

Rodzaje sorterów

Sortery umieszczone są jeden nad drugim – w sortowniach poczty szwajcarskiej dwa sortery obsługują strefę przyjęć, a dwa kolejne – wydawanie pojemników z listami.

Podstawowym zadaniem sortera – jak sama nazwa wskazuje – jest sortowanie: listów, przesyłek, paczek. Ze względu na gabaryty, zwykle ładunki podawane do sortera nie przekraczają kilkunastu, kilkudziesięciu kilogramów. Z punktu widzenia sposobu organizacji, można wydzielić dwa podstawowe typy sorterów: wertykalne i horyzontalne. Podstawową ich różnicą jest sposób ułożenia tacek, po których krążą przesyłki. Sorter wertykalny ma zwykle kształt linii. Najbardziej sprawdza się tam, gdzie ładunki pochodzące z jednego miejsca są dzielone na kilkanaście czy kilkadziesiąt grup (na przykład według punktu docelowego). Plusem tego typu rozwiązania jest niewielka ilość miejsca zajmowanego przez sorter, minusem – brak możliwości „zawrócenia” paczki i skierowania jej od początku sortera ponownie (gdy na przykład „odpływ” z sortera jest chwilowo zablokowany).

Drugą grupą sorterów są sortery horyzontalne. Tacki przyjmują tutaj kształt koła, kręcąc się w jednym kierunku z prędkością zwykle pomiędzy 1,1 a 1,7 metra na sekundę. Taki obieg sprawia, że sortery te sprawdzają się wszędzie tam, gdzie drogi przesyłek z różnych punktów nadania do różnych punktów odbioru krzyżują się. Wszystkie przesyłki wrzucane są w jednej części sortera i wyrzucane w innej – zgodnie z punktem docelowym. Minusem tego typu rozwiązania jest większa ilość miejsca niezbędnego do zorganizowania „koła” dla obiegu tacek z ładunkami, plusem – dużo wyższa efektywność i funkcjonalność. Jest także i trzecie rozwiązanie będące kompromisem – klasyczny sorter wertykalny z możliwością zawrócenia paczki.

Dlaczego sorter?

Sortery dopasowane są do stawianych im zadań. Przede wszystkim muszą być urządzeniami wiarygodnymi cechującymi się niską awaryjnością i wysokim bezpieczeństwem pracy (stąd m.in. prostota ich obsługi). Ważną cechą sorterów jest także wysoki poziom efektywności ekonomicznej, nawet w przypadku mniejszych ilości wrzutów (na poziomie od 2 000 paczek / godzinę). Sortery z założenia konstruowane są jako urządzenia o długim terminie użytkowania – stąd ich dostosowanie do rozwoju w przyszłości (konstrukcja modułowa). Z drugiej strony jako instalacje mocno zwiększające wydajność i efektywność – cechują się krótkim zwrotem kosztów poniesionych inwestycji (w ciągu 2-3 lat).

Dla kogo sortery?

Dostawy pojemników do sortera zapewniają dziesiątki linii – opartych w większości na przenośnikach rolkowych.

Pierwszy cross-belt sorter uruchomiony został dziewięć lat temu w niemieckim Wiesbaden – na potrzeby Deutsche Post AG. Ta inwestycja pozwolila na zebranie cennych doświadczeń z eksploatacji i późniejsze wdrażanie urządzeń potężniejszych, szybszych i bardziej wydajnych. Coraz częściej obiekty sortowni obracają na tyle dużą ilością przesyłek, że nie wystarczają im pojedyncze sortery. Przykładem może być najnowsza inwestycja poczty szwajcarskiej obejmująca sieć łącznie 12 sorterów, zlokalizowanych w trzech dużych obiektach. Sortery te umieszczono parami jeden nad drugim (by zaoszczędzić powierzchnię użytkową hali) – każdy z nich może przyjąć do 10 000 „wrzutów” na godzinę. Zlokalizowane są w trzech różnych miejscach kraju, tworząc podstawę sieci dystrybucji przesyłek pocztowych dla całego kraju.

Rynek w państach wysoko rozwiniętych to jedno, niesamowita dynamika państw rozwijających się – to drugie. Nic zatem dziwnego, że rynkiem zbytu dla urządzeń automatyki są państwa Europy Środkowej czy Azji. Niezwykle ważna w rozwoju rynków jest na przykład dystrybucja żywności. To ten element który świadczy o rozwoju rynku, wzroście poziomu życia – tłumaczy Paul Zumbühl, CEO grupy Interroll. Automatyzacja prostych procesów przekłada się bowiem na rozwój przemysłu i usług. Sortery sprawdziły się m.in. w usługach pocztowych, kurierskich, dystrybucji żywności, produkcji tekstyliów i handlu. Oprócz tego coraz częściej urządzenia tego typu trafiają do firm produkujących multimedia... czy na lotniska. W ciągu najbliższych pięciu lat, w samych Chinach zostanie zbudowanych około 40 lotnisk. Warto być na rynkach rozwijających się, nie dlatego że jest tanio, ale dlatego że są to rynki z dużymi perspektywami rozwoju w najbliższych latach – podsumowuje Paul Zumbühl.

Artykuł pochodzi z czasopisma TOP LOGISTYK, jednego z dwóch nowych pism wydawanych przez Medialog. Więcej na temat bieżącego numeru TOP LOGISTYK na stronie Wydawnictwa